Pielęgnacja psów ze skłonnościami do alergii

W przypadku pielęgnacji psów ze skłonnościami do alergii, musimy trzymać się kilku zasad. Pierwszą z nich jest ustalenie, na co jest uczulony nasz pupil. Od tego będzie uzależniony sposób pielęgnacji.

Alergia u zwierząt. Alergie
Nieco inaczej będziemy przeprowadzać zabiegi pielęgnacyjne w przypadku psów uczulonych na składniki zawarte w kosmetykach, a inaczej psy ze skłonnościami np. do alergii pokarmowych. Psi fryzjerzy zawsze przed zabiegiem kosmetycznym powinni ustalić z właścicielem, czy ich pupil nie miał do tej pory problemów skórnych, a jeśli miał - to jakie i czym spowodowane. To pozwoli prawidłowo dobrać technikę pielęgnacji i zestaw kosmetyków. W najgorszej sytuacji będą właściciele psów o białym umaszczeniu (westów, maltańczyków itp.) gdyż jak uczy doświadczenie, to właśnie ten typ jest szczególnie narażony na różnego rodzaju uczulenia.

Alergie pokarmowe u psów

Pielęgnacja psów z alergiami pokarmowymi i tymi, które nie zostały wywołane zabiegami pielęgnacyjnymi polega głównie na łagodzeniu ich objawów. Na rynku dostępny jest cały szereg kosmetyków mających takie działanie. Można wymienić np. M+LACAID SHAMPOO leczniczy szampon zawierający ekstrakty z drzewa herbacianego i aloesu. Podobnie działa Tea Tree Shampoon, który także posiada dodatki wyciągów z drzewa herbacianego. Doskonale łagodzi stany zapalne i podrażnienia LUXURY TAR & SULFA SHAMPOO zawierający siarkę. Należy także pamiętać, aby wszystkie zabiegi, jakim poddawany jest nasz pies (trymowanie, rozczesywanie, strzyżenie) były przeprowadzane wyjątkowo delikatnie i łagodnie. Psy z podrażnieniami skórnymi są wybitnie czułe na ból.

Podobnie jak opisana powyżej będzie wyglądała pielęgnacja psów z odczynami alergicznymi spowodowanymi ukąszeniami insektów np. pcheł. Wbrew pozorom, takie reakcje alergiczne występują niezwykle często. Pogarszają je dodatkowo same psy, które rozdrapują podrażnione i swędzące miejsca.

Uczulenie na kosmetyki

Kosmetyki mogą wywołać reakcję alergiczną u ludzi, zobacz film "Groźne kosmetyki. Alergilizujące zapachy". Podobnie bywa w przypadku zwierząt. Jeśli nasz pies jest uczulony na niektóre składniki zawarte w kosmetykach, niezbędna będzie konsultacja weterynaryjna i przeprowadzenie testów alergicznych. To pozwoli wyeliminować te kosmetyki, które mogą zawierać substancje wywołujące stany alergiczne u naszego pupila. Oczywiście, należy pamiętać o tym, że stosowane przez nas kosmetyki powinny być markowe i dobrej jakości. Pod żadnym pozorem nie wolno stosować kosmetyków przeznaczonych dla ludzi. Niektórzy właściciele wychodzą z założenia, że kosmetyki dla dzieci (szampony, olejki itp.) równie łagodnie jak na skórę dziecka, będą działać na psa.

Nic bardziej mylnego. Psia skóra jest nie tylko znacznie delikatniejsza od ludzkiej, ale różni się od niej także odczynem pH. Zastosowanie na naszym psie kosmetyków innych, niż przeznaczonych dla niego, prawie zawsze kończy się reakcją alergiczną, podrażnieniem i świądem. W przypadku psów ze skłonnościami do alergii skórnych, unikajmy także kosmetyków silnie perfumowanych, lakierów, pianek usztywniających.

Te ostatnie kosmetyki pozostają długo na włosie (nie są spłukiwane), przez co skóra ma bardzo długi kontakt z potencjalnymi alergenami. Z tego samego powodu starajmy się nie stosować silnych odżywek, ponieważ po kąpieli nałożoną odżywkę wprawdzie spłukujemy jednak nie do końca. Równie ważne jest dokładne spłukanie szamponu. Nawet, jeśli jest to szampon dla alergików, pozostawienie niespłukanej, niewielkiej jego ilości może spowodować wystąpienie podrażnienia.

Zabiegi pielęgnacyjne a alergia

Czasami zdarza się, że reakcja alergiczna występuje po strzyżeniu maszynką. Dzieje się tak zwłaszcza wtedy, kiedy pies jest strzyżony niezwykle rzadko lub zbyt krótko. Dlatego należy pamiętać, aby nigdy nie strzyc naszego pupila do skóry. Należy także dbać o prawidłową aseptykę i pamiętać o odkażaniu narzędzi (ostrzy, trymerów, nożyczek) po każdym użyciu. Jeśli jednak, pomimo zastosowania się do powyższych rad, występują po strzyżeniu reakcje alergiczne, warto przed strzyżeniem lub wizytą u fryzjera udać się do weterynarza, który zaaplikuje zastrzyk z wapnem. To pozwoli nieco złagodzić ewentualne objawy alergii.

O problemach skórnych u zwierząt

Alergia. Rodzaje Alergii u zwierząt Jednym z najczęstszych powodow dla ktorych właściciele psow i kotow decydują się na wizytę w klinikach są problemy skorne zwierząt. Szacuje się, że odwiedzające kliniki weterynaryjne czworonogi z rożnorodnymi problemami dermatologicznymi stanowią od 30 do 50% pacjentow. Właściciele zwierząt decydują się na wizytę u weterynarza obawiając się zarażenia się, troszcząc się o wygląd zwierzęcia, a czasami niepokojąc się obłędnym zachowaniem czworonogow. W wielu przypadkach szybkie rozwiązanie problemow skornych zwierząt jest możliwe, jednak diagnostyka setek chorob skornych, ktore atakują zwierzęta wymaga od każdego lekarza wielu lat doświadczenia i praktyki w rozpoznawaniu tego rodzaju chorob. Czasami jednak rozwiązywanie specyficznych problemow skornych u zwierząt bywa długie, uciążliwe i frustrujące dla wszystkich zainteresowanych stron: właściciela, lekarza i zwierzęcia. Generalnie problemy dermatologiczne u zwierząt mogą dotyczyć chorob skory, uszu oraz pazurow. Niezależnie od przyczyn chorob skory, organ ten reaguje na zachodzące w nim zmiany patologiczne na trzy sposoby: mniej lub bardziej postępującymi wyłysieniami (alopecia) zmianami zapalnymi (dermatitis), także naciekiem eozynofilowym mniej lub bardziej nasilonym świądem (pruritus, itching) Skora u zwierząt jest największym organem, w zależności od gatunku stanowiącym od 12 do 24% wagi ciała. Poza funkcją ochronną, spełnia ona cały szereg czynności fizjologicznych do ktorych należą między innymi termoregulacja, produkcja pigmentu, produkcja witaminy D, funkcje sensoryczne, wydalnicze itd. Stąd zmiany w kondycji skory mogą rzutować na kondycję całego organizmu zwierzęcego. Anatomicznie czy histologicznie organ ten składa się z naskorka, skory właściwej i tkanki podskornej, a schorzenia mogą dotyczyć poszczegolnych jej elementow, bądź wszystkich jednocześnie. Bardzo wiele chorob skory wygląda podobnie, a wizualna diagnoza i doświadczenie lekarza nie zawsze w przypadku czworonożnych pacjentow są wystarczające do rozwiązania problemu, stąd przeprowadzenie przynajmniej kilku najprostszych testow laboratoryjnych skory jest konieczne i bywa niezwykle pomocne. Wyłysienia (alopecia) częściowe lub całkowite, zapalne bądź niezapalne powodowane są wieloma rożnymi przyczynami. Uwarunkowania genetyczne, czynniki infekcyjne (bakterie, grzyby, pasożyty), zmiany zapalne, zmiany traumatyczne, zatrucia (rtęcią, talem, jodem), zmiany hormonalne prowadzą do uszkodzenia mieszkow włosowych i w efekcie do wypadania sierści. Wiek zwierzęcia, lokalizacja wyłysień, symetryczność wyłysień, obecność włosow lub całkowity ich brak, sezonowość występowania wyłysień, wyłysienia związane z procedurami leczniczymi czy chirurgicznymi, wyłysienia związane z cyklem płciowym, z predyspozycjami rasowymi, towarzyszące im drapanie bądź jego brak to najbardziej interesujące lekarzy informacje pozwalające rozpoznać problem. Zapalenia skory (dermatitis) powodowane są przez bardzo wiele najrożniejszych czynnikow drażniących, oparzeniowych, alergicznych, traumatycznych, infekcyjnych czy związanych ze schorzeniami systemowymi. Szczegolnie alergie są bardzo znaczącą grupą przyczyn wywołującą zapalenia skory u małych zwierząt. Świąd, swędzenie (pruritus, itching) nie jest chorobą lecz objawem towarzyszącym zmianom alergicznym, infekcyjnym czy idiopatycznym skory, przyczyną ktorego jest ciągłe pobudzanie przez mediatory zapalne czy enzymy proteolityczne czynnikow infekcyjnych, niespecyficznych receptorow końcowek nerwowych kończących się w rdzeniu kręgowym. Na diagnosytkę chorob skory składają się: historia przebytych chorob, pełne badanie kliniczne oraz badania laboratoryjne. Najważniejszymi testami laboratoryjnymi są: sprawdzenie poprzez wyczesywanie z sierści ektopasożytow ich form rozwojowych i odchodow (w przypadku tych ostatnich rozciśniętych na mokrej białej powierzchni i dających krwiste zabarwienie świadczy o zapchleniu zwierzęcia) badanie mikroskopowe zeskrobin zmienionych chorobowo warstw naskorka głownie w kierunku ektopasożytow (świerzbowce i nużeńce) test z użyciem światła ultrafioletowego (wood’s lamp test) pozwala na wykrycie produktow przemian tryptofanu patologicznych grzybow mikroskopowa ocena zmian włosow badanie cytologiczne skory w celu indentyfikacji bakterii, grzybow, drożdżakow czy komorek neoplazmatycznych posiewy bakteriologiczne czy grzybicze w celu wyizolowania patogenow i ich identyfikacji biopsje zmienionych patologicznie lub nie dających się wyleczyć części skory (choroby autoimmunologiczne skory, nowotwory) rutynowe badanie krwi i moczu w celu wykrycia chorob systemowych często stanowiących o przyczynach zmian skory odpowiedź na leczenie jako test pozwalający na ukierunkowanie rozpoznania Alergia. Alergie u zwierząt Terapie schorzeń skornych głownie opierają się na leczeniu miejscowym, chociaż u małych zwierząt wiele nowoczesnych szczepionek doskonale wspomaga leczenie i profilaktykę schorzeń dermatologicznych. Poniżej wymieniam schorzenia najczęściej spotykane u małych zwierząt: Alergiczne zapalenie skory z alergią pokarmową, pyodermę, alergię pchlą, schorzenia ektopasożytnicze, zmiany skory i tkanki podskornej, syndromy eozynowego zapalenia skory, czy bardziej specyficzne jak choroby autoimmunologiczne skory (ang. Pemphigus foliaceus), czy choroby gruczołow łojowych (Sebaceous adenitis) oraz najbardziej zauważalne przez właścicieli zapalenie ucha zewnętrznego. Alergiczne zapalenia skory (atopie) są najczęściej spotykanymi schorzeniami skory u psow (ok. 10% populacji) o podłożu genetycznym, a powstającymi w wyniku nadwrażliwości na alergeny wdechowe, pokarmowe i kontaktowe. Rasowe predyspozycje dotyczą: Godlen Retrivers, Labrador Retrivers, Shih Tzu, Dalmatyńczykow, Boxerow, Terierow głownie w wieku 6-7 lat. Alergie te mogą występować sezonowo bądź przez cały rok. Odczulanie, czyli tak zwana hyposensytywizacja poprzez podawanie odpowiednio przygotowanych dla chorego zwierzęcia szczepionek pozwala na w miarę skuteczne pozbycie się tej dolegliwości. Alergie pokarmowe (Food Allergy) występują głownie u Labradorow, Terierow, Cocer Spanieli w wieku od 2 do 14 lat z bardzo charakterystycznymi zapaleniami ucha zewnętrznego wikłanego infekcjami bakteryjnymi i drożdżakowatymi. Najczęstszymi objawami tej alergii u kotow są wyłysienia i eozynofilowe zapalenia skory. Zastosowanie steroidow i hypoalergicznych gotowych diet pozwala w miarę skutecznie kontrolować te zmiany skorne. Pyoderma najczęściej występująca u psow, rzadko u kotow to powierzchowna lub głęboka infekcja skory wywoływana przez Staphylococcus intermedius. Ciepłe, wilgotne i pofałdowane części skory sprzyjają kolonizacji bakterii i powstawaniu tego rodzaju zapaleń skory. U podłoża występowania pyodermy leżą alergie atopowe, pchle, choroby systemowe czy endokrynologiczne (hypotyroidyzm, hyperadrenocorticism), schorzenia pasożytnicze czy dermotofitozy. Z reguły zastosowanie odpowiednich antybiotykow przez co najmniej 3 tygodnie powoduje wyleczenie zmian. Alergia pchla (Flea allergy dermatitis) jest wynikeim nadwrażliwości, głownie psow, na pchlą ślinę zawierającą enzymy proteolityczne. W przypadkach ekstremalnych nadwrażliwość ta spowodować może wyłysienia, zapalenia skory, samouszkodzenia ciała, niewiarygodny świąd i powstawanie tak zwanych hot spots (traumatic moist dermatitis) wymagających poza leczeniem farmakologicznym opatrzenia chirurgicznego. Wspomniane na wstępie zagrożenia zoonotyczne dotyczyć mogą występujących dość często u zwierząt grzybic (Ringworms) wywoływanych przez gatunki Microsporum spp., Trichophyton spp., Epidermophyton spp., a przenoszonych na człowieka poprzez bezpośreni kontakt czy przez niektorych ektopasożytow.

Alergia na psa, chomika, papugę czy królika? Jakie zwierzęta najbardziej uczulają?

Dlaczego coraz częściej się uczulamy na zwierzęta?
Czynnikiem potęgującym uczulenia jest wspomniana masowa obecność zwierzęcia w domu, co oznacza wysoki stopień narażenia na jego białkowe alergeny, zwane antygenami. Przyczyną utrwalania się epidemii alergii są m.in. uwarunkowania genetyczne. W populacji, w której jedno z rodziców jest alergikiem - choroba przenoszona jest, na co 5 narodzone dziecko. Gdy zachoruje na alergię ktoś z rodzeństwa - ryzyko alergii u nowonarodzonego wzrasta do 32 %. Największe ryzyko, aż 43 %, występuje wówczas, gdy oboje rodzice są alergikami, a jeśli jeszcze cierpią na taką samą chorobę alergiczną, to ryzyko wystąpienia alergii u dziecka wzrasta do 73 %!

Polecamy film Jak żyć z psem w domu pomimo alergii dziecka?

Czym jest alergia na zwierzęta?
Jest immunologiczną reakcją organizmu na kontakt ze białkowymi antygenami zwierzęcia. Antygeny te zawarte są najczęściej w złuszczonym naskórku, jak też w ślinie, moczu lub sierści zwierzęcia. Antygen zwierzęcy jest rozpoznawany przez organizm alergika, jako zarazek lub toksyna, pomimo, że jest nieszkodliwy dla nie uczulonych ludzi. Wskutek błędnego rozpoznania następuje niepotrzebna, bardzo silna reakcja obronna, która wyrządza duże szkody zdrowotne. Może to być zapalenie dróg oddechowych wywołujące katar sienny lub astmę lub pokrzywka, obrzęk, czy wyprysk alergiczny - w przypadku kontaktu alergenu ze skórą. Alergia tego typu ma tendencję do rozwoju, gdyż większość uczuleń na zwierzęta ma charakter atopowy.

Co to znaczy atopowy charakter alergii na zwierzęta?
Oznacza to przyśpieszenie reakcji alergicznej i utrwalenie się jej na wiele miesięcy lub lat. W wyniku pierwszego kontaktu z alergenem dochodzi bowiem do powstania stale dyżurujących przeciwciał szybko rozpoznających obce substancje. Każdy ponowny kontakt przyśpiesza i wzmacnia reakcję zapalną oraz dotkliwość objawów chorobowych. Ten typ przyśpieszenia i wzmocnienia trwałej reakcji na alergen, zwie się atopią.

Alergia na psa, chomika, papugę czy królika? Jakie zwierzęta najbardziej uczulają?
Najczęściej dotyka nas uczulenie na psy i uczulenie na koty. Dzieje się tak dlatego, że antygeny tych zwierząt wywołują silną reakcję, a ponadto, zwierzęta "domownicy" narażają nas na stały, intensywny kontakt z alergenem.

Polecamy film: Pies dla alergika? Australijskie Labradoodle, cz. 1->>

Alergia na chomika? Czy mnie to też dotyczy?

Najsilniejszym z popularnych alergenów zwierzęcych jest antygen zawarty w naskórku konia. Uczulenie na konia jest bardzo silne. Alergia na konia może spowodować, że osoba uczulona i chora na astmę odczuwa duszność po spacerze ulicą, po której koń przeszedł kilka godzin wcześniej.

Niebezpieczne dla zdrowia są uczulenia na ptaki domowe (alergia na papugi), zwłaszcza uczulenie na pierze. Zagraża nam najczęściej: alergia na papugi, uczulenie na kanarka, uczulenie na gołębie, uczulenie na kury, uczulenie na kaczki, uczulenie na pierze gęsi, itp. Alergia na ptaki występuje zazwyczaj u osób hodujących gołębie lub drób, a także u osób trzymających w domu kanarki czy papugi. Niestety w przypadku ptaków, kontakt z alergenem jest większym zagrożeniem niż kontakt z alergenami ssaków. U hodowców drobiu może dojść nawet do zapalenia pęcherzyków płucnych – najpoważniejszej z chorób układu oddechowego, mogącej być nawet przyczyną kalectwa. Alergia na papugi i inne ptaki niestety oznacza usunięcie ich z naszego domu. Tej choroby nie powodują natomiast alergeny ssaków, mogące wywoływać astmę oskrzelową, zapalenie spojówek czy alergiczny nieżyt nosa.

Alergia na chomika, królika i inne gryzonie

Rzadziej obserwuje się uczulenie na antygeny innych zwierząt futerkowych hodowanych w domu: alergia na chomika, alergia na królika i uczulenie na szczura, uczulenie na świnkę morską, uczulenie na myszę. Wśród osób z objawami chorobowymi układu oddechowego narażonych na kontakt ze świnką morską, aż 59% badanych ma dodatnie testy skórne na to zwierzę, co oznacza, iż kontakt ze świnką morską uczula najbardziej. Odsetek ten u osób posiadających inne zwierzęta, wynosił 56% dla kotów oraz 32% dla szczurów, najmniej natomiast dla psa – zaledwie 17%.

Uczulają nas również wyroby z sierści zwierząt. Może na spotkać uczulenie na futra i uczulenie na wełnę: owczą, króliczą, wielbłądzią, z lamy, itp. Alergia na królika może się pojawić nawet po jednorazowym pogłaskaniu zwierzęcia.

Bezpośrednio narażeni na alergie są również rolnicy i farmerzy, którzy ze względu na charakter pracy mają częsty kontakt ze zwierzętami. Oprócz tego, na uczulenia narażeni są również pracownicy laboratoriów, ogrodów zoologicznych, cyrków, stadnin i gabinetów weterynaryjnych.

Astmę zawodową stwierdzono również u hodowców trzody chlewnej w wyniku uczulenia na mocz świń. Natomiast kontakt skóry rąk rolnika z mięsem i jelitami zwierząt, produktami zwierzęcymi lub płynami ustrojowymi (w trakcie porodu) może także skończyć się alergią skóry w postaci pokrzywki lub wyprysku kontaktowego.

Co w zwierzęciu uczula?
Najczęściej uczula naskórek (pies, kot, koń, królik, krowa); uczula mocz (kot, pies, świnka morska, chomik, mysz,); uczula ślina (pies, kot); rzadziej uczula włosie (koń) lub uczula sierść (koń, pies, krowa).

Jak wchodzimy w kontakt z alergenem zwierzęcym?
Alergeny obecne są przede wszystkim w tzw. kurzu domowym unoszącym się z podłóg, osadzającym się na sprzętach i materacach łóżek. Antygenami są najczęściej mikrocząstki naskórków zwierząt, rzadziej drobiny sierści. Antygeny ze śliny i moczu ulegają wysuszeniu i również stają się lotne, co pozwala im przenikać do dróg oddechowych. Alergeny osiadając na spojówkach i błonie śluzowej nosa wywołują objawy alergii i astmy. W przypadku osadzenia się na skórze, np. przez polizanie przez zwierzę mogą być przyczyną świądu i pokrzywki.

Czy możemy uniknąć alergenu?
Całkowite uniknięcie alergenów zwierzęcych jest raczej niemożliwe. Stwierdza się je bowiem w próbkach kurzu pobranych praktycznie ze wszystkich badanych miejsc publicznych, włączając w to nowe budynki mieszkalne, centra handlowe, zakłady pracy, gabinety lekarskie, a nawet nowo zbudowane szpitale. Alergeny zwierzęce są też niekiedy obecne w mieszkaniach, w których nigdy nie było zwierząt. Tam, gdzie nie hoduje się np. kotów alergen może być przeniesiony na ubraniu lub z prądem powietrza. Stężenia alergenów w tych mieszkaniach jest jednak wielokrotnie niższe niż tam, gdzie są zwierzęta.

Jaka ilość alergenu wywołuje objawy alergii?
Niekiedy jest to bardzo mała dawka. Np. do wywołania napadu astmy, u osoby uczulonej na kota wystarczy dawka wytwarzana przez zwierzę w ciągu 10 sekund. Antygen kota jest tak silny, że uczulenie nań stwierdzono nawet u osób, w których otoczeniu nigdy nie było tego zwierzęcia! Doświadczeni alergolodzy twierdzą, że prawie każda ilość alergenu zwierzęcego może wywoływać objawy alergii, a zwłaszcza astmy.

Jakie mogą być skutki stałego kontaktu z alergenami zwierzęcymi?
Jak wynika z badań u 5% pacjentów uczulonych na zwierzęta może rozwinąć się zapalenie spojówek, u 9% egzema, u 27% katar sienny i u 78% dolegliwości astmatyczne. Liczby te ujmują osoby, u których dolegliwości wzajemnie nakładają się na siebie.

Objawy i mechanizm uczulenia na alergeny zwierząt
Naskórki zwierząt są odpowiedzialne za występowanie całorocznych dolegliwości alergicznych. Koty i psy są najpopularniejszymi zwierzętami, najczęściej kontaktującymi się z człowiekiem, są uważane za podstawowe źródło antygenów, które wywołują reakcje alergiczne - stąd uczulenia na te zwierzęta są statystycznie częstsze od innych. Pomimo, że psy znacznie przewyższają swoją liczebnością koty w domach wśród rodzin atopowych i nieatopowych, to uczulają rzadziej. Alergia na kota jest dominującą alergią, pacjenci uczuleni na kota są liczniejsi. Rozpowszechnienie objawów i dodatnie testy skórne na alergen kota wzrasta z wiekiem znacznie bardziej niż reakcje i objawy po ekspozycji na psa. Wśród alergików uczulonych na kota częściej występowały objawy całorocznego alergicznego nieżytu nosa, zapalenia spojówek. Uważa się, że spowodowane to jest z jednej strony większą bliskością kota - koty znacznie częściej niż psy przebywają w domu, a nawet w sypialni, w łóżku dzieci, z drugiej strony alergen kota jest uważany za bardziej alergizujący od alergenu psa. 5% wyciąg kociego alergenu - częściej daje dodatnie testy skórne u uczulonych na kota niż 5% wyciąg alergenu psa u uczulonych na psa. Narażenie i uczulenie na alergeny pochodzące od zwierząt futerkowych, odgrywa ważną rolę w rozwoju chorób alergicznych dróg oddechowych, także jest czynnikiem ryzyka dla rozwoju ostrej astmy - szczególnie uczulenie na kota.

Narażenie na źródło alergenów może powodować nie tylko ostre objawy. Dawki mniejsze od tych, które wywołują skurcz oskrzeli mogą wywoływać długotrwałą nadreaktywność oskrzeli. Według badań wśród pacjentów uczulonych na zwierzęta u 5% rozwija się zapalenie spojówek, 9% egzema, 27% katar i u 78% dolegliwości astmatyczne - liczba ta zawiera tych, u których dolegliwości wzajemnie nakładają się na siebie.

Reakcja nadwrażliwości	Alergen	Objawy kliniczne
Typ I i IgE - zależny	Fel d I, Can f I	nieżyt nosa i zapalenie spojówek, astma, pokrzywka i obrzęk naczyniowy, anafilaksja
Typ III i IV	antygeny ptaków	zewnątrzpochodne alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych
Typ IV	płyn owodniowy klaczy	kontaktowe zapalenie skóry

Tabela: Immunologiczne mechanizmy alergii na zwierzęta.